Noblista związany z Rakoniewicami

Noblista związany z Rakoniewicami
Robert Koch, swoją drogę do sławy zapoczątkował w Rakoniewicach. Odkrył on prątki gruźlicy, bakterie wywołujące wąglika, cholerę. Dostał za to Nagrodę Nobla.
Współtwórca bakteriologii i pionier współczesnej nauki o chorobach zakaźnych, urodził się 11 grudnia 1843 roku w Niemczech w miejscowości Clausthal w górach Harzu. Pochodził z wielodzietnej rodziny, miał aż 13-ściorga rodzeństwa. Jego ojciec był urzędnikiem górniczym.
Robert Koch od młodości interesował się zbieraniem i katalogowaniem roślin, gromadził minerały i konserwował ptaki, płazy, gady. Zdał maturę i jako prymus skończył studia na Uniwersytecie w Getyndze. Po studiach powierzono mu asystenturę na

uniwersytecie, jednak po zdaniu egzaminu na doktora nauk medycznych podjął praktykę lekarska. Pracował w Hamburgu w tamtejszym szpitalu, następnie w zakładzie dla umysłowo chorych pod Hanowerem.
Po wojnie prusko-francuskiej, w której wziął udział, jako ochotnik, po trzech latach od uzyskania egzaminu państwowego na lekarza, względy ekonomiczne zmusiły go do podjęcia wolnej praktyki lekarskiej. Rozpoczął tam badania, które przyniosły mu sławę. W tym czasie Koch w 1866 roku ożenił się z Emmy i zaczął pracować, jako lekarz w miejscowości Langenhagen (okolice Hamburga). Niebawem na świat przyszło ich jedyne dziecko – córka Gertrude. Na dwudzieste dziewiąte urodziny otrzymał od żony mikroskop. Koch rzeczywiście docenił ten przyrząd i urządził sobie w mieszkaniu laboratorium bakteriologiczne, stopniowo kompletując wyposażenie.
Niebawem z młodą małżonką w lipcu 1869 roku, mając niespełna 26 lat, sprowadził się do Rakoniewic. Zamieszkał na ulicy Pocztowej 13. Tutaj rozpoczął praktykę lekarską Początkowo nie cieszył się zaufaniem mieszkańców Rakoniewic. Był traktowany przez Polaków, jako obcy – Niemiec. Trwało bowiem nasilenie akcji germanizacyjnej. Z uwagi na młody wiek nie darzyli go zaufaniem miejscowi Niemcy. Rakoniewiczanie przekonali się do działalności nowego lekarza, kiedy szczęśliwie udało mu się wyleczyć skomplikowaną ranę postrzałową polskiego ziemianina. Wtedy zdobył rozgłos i poważanie wśród mieszkańców i kiedy jego kolejne diagnozy okazywały się trafione, zdobywał coraz więcej pacjentów z terenu Rakoniewic i sąsiedniego powiatu kościańskiego.
W tym czasie zaintrygował go wąglik, groźna choroba, która dziesiątkowała wówczas bydło. W długiej serii doświadczeń Koch wyizolował laseczki wąglika, znalazł metodę ich kontrolowanej hodowli, poznał cały cykl życiowy i wykazał, że to one są przyczyną choroby. W kwietniu 1876 roku uczony zawiózł swoje przyrządy i próbki do Wrocławia i tam zademonstrował je, wywołując wielkie wrażenie. Właśnie tak nieznany przedtem nikomu lekarz z prowincji stał się sławny.
W 1880 roku powołano Kocha na stanowisko dyrektora utworzonego w Berlinie laboratorium badania bakterii wywołujących gruźlicę
Znów jednak ekonomia sprawiła, że Koch w momencie wybuchu wojny francusko – pruskiej w 1870 roku zgłosił się do wojska i jako ochotnik przeszedł szlak bojowy armii pruskiej do Metzu. Po zwycięskiej dla Prus wojnie powrócił do Rakoniewic i równolegle oprócz pracy lekarskiej podjął pierwsze, skromne badania bakteriologiczne. W 1872 roku zdał egzamin „fizykalny” uprawniający do objęcia funkcji lekarza powiatowego. Ówczesny starosta babimojski (Rakoniewice- administracyjnie należały w tym czasie do powiatu babimojskiego) powołał go na to stanowisko. R. Koch wraz z rodzina przeniósł się wtedy do Wolsztyna.
Tam znalazł lepsze i wygodniejsze mieszkanie, a dzięki uprzejmości wolsztyńskiego aptekarza Józefa Knechtla – zamożnego mieszczanina podjął badania w jego przy aptecznym laboratorium. Pracując tam odkrył w 1876 laseczkę wąglika (w tym czasie bakteria ta dziesiątkowała stada owiec, bydła i kóz w okolicy, zarżała również ludzi) W 1878 opisał gronkowce. Te sukcesy zwróciły na niego uwagę i sprawiły, że Koch dostał propozycję wyjazdu do stolicy Niemiec.
Od 1880 został radcą Cesarskiego Wydziału Zdrowia w Berlinie, gdzie przeprowadził większość dalszych badań. W 1882 odkrył prątki gruźlicy, w 1883 (podczas wyprawy do Indii) przecinkowca cholery. Publikował traktaty naukowe z dziedziny medycyny.
W 1885r. został profesorem uniwersytetu w Berlinie. Podczas pracy naukowej wykrył szereg drobnoustrojów, opracował doskonalsze techniki badań bakteriologicznych. W 1890 z przesączu hodowli prątków gruźlicy otrzymał tuberkulinę, która nie okazała się lekiem przeciwgruźliczym (jak tego oczekiwał Koch), ale jest wykorzystywana w diagnozowaniu gruźlicy i badaniu związanych z tą chorobą zmian uczuleniowych (tzw. odczyny tuberkulinowe).
W latach 1891-1904 Koch był dyrektorem stworzonego specjalnie dla niego Instytutu Chorób Zakaźnych w Berlinie (późniejszego Robert-Koch-Institut). W uznaniu zasług w 1905 roku otrzymał Nagrodę Nobla za całokształt swych badań nad gruźlicą.
Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że Koch w 1889 roku poznał Hedwig Freiberg, młodszą o trzydzieści lat aktorkę i zakochał się w niej. Chciał rozwieźć się z żoną Emmy. Ponieważ potrzebował gotówki, miał nadzieję ją uzyskać dzięki tuberkulinie. Małżeństwo z Hedwig w 1893 roku i sprawa tuberkuliny silnie nadszarpnęły reputację naukowca.
Mimo wszystko Koch kierował utworzonym w Berlinie w 1891 roku Instytutem Chorób Zakaźnych. W 1905 roku otrzymał Nagrodę Nobla z fizjologii i medycyny. Pięć lat później zmarł na serce w Baden-Baden.(opr. seb, maz)

Brak komentarzy

Napisz komentarz